De Duitse inval in mei 1940 en de daaropvolgende bezetting van België betekenen een nieuwe escalatie. Voor Angelov is dit geen fundamenteel nieuwe situatie, maar een radicalisering van reeds bestaande omstandigheden. Hij leeft al jaren in illegaliteit, is vertrouwd met repressie en heeft directe ervaring met fascistisch geweld.

Binnen deze context krijgt zijn transnationaal verzet een concrete organisatorische vorm. Angelov staat mee aan de basis van de oprichting van het Mobiel Korps van de partizanen in Brussel, een eenheid die voortkomt uit de MOI en die in belangrijke mate bestaat uit voormalige brigadisten en joodse militanten. De samenstelling van dit korps weerspiegelt de logica van diasporisch verzet, waarin buitenlandse afkomst geen hinderpaal vormt, maar net een bindmiddel.

Volgens naoorlogse verklaringen is het André Schotmans die Angelov rekruteert om een Mobiel Korps op te richten. Schotmans neemt reeds in 1940 samen met Victor Thonet deel aan regionale clandestiene acties, waaronder enkele sabotageoperaties. In oktober 1941 roept de partijleiding hem naar Brussel, waar hij Marcel De Graef opvolgt als leider van het Brusselse Korps.

Angelov rekruteert de leden van het Mobiel Korps voornamelijk binnen zijn eigen netwerk. Zo vertrouwt hij de Pool Charles (Szaja) Rochman de leiding toe van de eerste, voornamelijk joodse compagnie. Rochman is joods communist, lid van de MOI en voormalig brigadist.

Tegen het einde van 1942 bereikt het Brusselse Mobiel Korps een hoge mate van operationele effectiviteit. Sabotageacties, brandstichtingen en gerichte aanslagen treffen zowel Duitse instellingen als collaborerende structuren.

Angelovs positie als chef van het Mobiel Korps maakt hem bijzonder kwetsbaar. In Duitse rapporten omschrijven de autoriteiten hem expliciet als leider van een “buitenlandse communistische terreurgroep”. Deze formulering is veelzeggend. De dreiging die van Angelov uitgaat, ligt niet alleen in zijn activiteiten, maar in zijn niet-nationaliseerbare karakter. Hij is geen Belg die kan worden ingepast in een narratief van nationale ongehoorzaamheid; hij is een Bulgaar, brigadist en balling – een figuur die nationale repressiemechanismen ondermijnt.

Zijn gezag vloeit voort uit zijn reputatie als brigadist, zijn communistisch engagement, zijn ervaring met clandestiniteit en zijn persoonlijke moed en morele consistentie.

Auteur :

Artikels

Trefwoord : Gewapende partisanen

Artikels

Personen