België in oorlog / Artikels

Militaire collaboratie

Thema - Collaboratie

Auteur : De Wever Bruno (Instelling : UGent)

Samenwerking met de bezetter in de vorm van lidmaatschap van militaire organisaties die ingezet worden in het bezette land of aan de Duitse oorlogsfronten. 

Oostfront en Kriegsmarine

Na de aanval op de Sovjet-Unie (22 juni 1941) worden in bezet Europa anticommunistische legioenen opgericht. In België ontstaan langs de lijnen van de politieke collaboratie het Vlaams Legioen (VNV) en het Waals Legioen (Rex) die respectievelijk in het kader van de Waffen-SS en de Wehrmacht aan het oostfront worden ingezet. Vanaf 1943 wordt ook het Waals Legioen als de Sturmbrigade (later Division) Wallonien in de Waffen-SS ingezet naast de Vlaamse Sturmbrigade (later Division) Langemarck. In totaal nemen 10.000 Vlamingen en 8.000 Franstalige Belgen dienst in de genoemde eenheden. Vanaf 1943 melden een 700-tal Belgen, voor het grootste deel Vlamingen, zich voor de Duitse Kriegsmarine

was-opa-een-nazi5.jpg
Webcaptie : Aerts, Koen, Dirk Luyten, Bart Willems, and Paul Drossens. Was Opa Een Nazi? Speuren Naar Het Oorlogsverleden. Tielt: Lannoo, 2017.

Hulptroepen van de bezetter

165211
Instelling : CegeSoma
Auteursrecht : Rechten voorbehouden
Oorspronkelijke legende : Algemene SS Vlaanderen, Maria-ter-Heide

In België worden formaties opgericht om taken van het bezettingsleger over te nemen, met name de Vlaamse Wacht en de Garde wallonne. De Luftwaffe beschikt met de Fabriekswacht (in 1943 tot Vlaamse Wachtbrigade omgedoopt en in 1944 tot Flakbrigade) over een eigen formatie. Ze vervullen bewakingsopdrachten en worden ingezet tegen het verzet. Na de bevrijding van België trekken de eenheden naar Duitsland waar de meeste leden ingelijfd worden in de in de Waffen-SS. Circa 8.500 Belgen maken deel uit van hulptroepen van de bezetter. Een deel is politiek gemotiveerd, maar velen nemen dienst om den brode of om aan verplichte tewerkstelling te ontkomen.

Chauffeurs, mecaniciens en bouwvakkers aan de Duitse fronten

Vanaf maart 1941 wordt er in België geworven voor het Nationalsozialistische Kraftfahrkorps (NSKK). De vrijwilligers worden ingezet als chauffeurs en mecaniciens aan de Duitse fronten en bezette gebieden voor vervoer van materieel, munitie en soldaten. Ze zijn vaak gewapend en dienen meestal aan het oostfront. Minstens 4.000 Belgen worden veroordeeld wegens militaire collaboratie in de NSKK.

In de Organisation Todt (OT) nemen duizenden Belgen dienst om bouwwerkzaamheden uit te voeren aan de Duitse fronten, o.m. de Atlantikwall. Aan het oostfront zijn ze vaak gewapend om zich te verdedigen tegen partizanen. Minstens 3.000 Belgen worden veroordeeld wegens militaire collaboratie in de OT.

Vele OT’ers en NSKK’ers nemen na afloop van hun contract dienst in een paramilitaire formatie, of in de Waffen-SS.

270482
Instelling : CegeSoma
Auteursrecht : Rechten voorbehouden
Oorspronkelijke legende : (NSKK staat klaar. 21 juli 42)

40.000 wapendragers

Na de oorlog worden circa 40.000 Belgen veroordeeld wegens wapendracht, waardoor deze vorm van collaboratie veruit de grootste is. Het zijn niet allemaal militaire collaborateurs aangezien ook leden van collaborerende politie-eenheden en gewapende politieke collaborateurs voor wapendracht worden veroordeeld.

Bibliografie

De Wever, Bruno. “Militaire Collaboratie in België Tijdens de Tweede Wereldoorlog.” Bijdragen En Mededelingen Betreffende de Geschiedenis Der Nederlanden 118 (2003): 22–40.


Meer weten...

274125 Artikels Waals Legioen Plisnier Flore
274127 Artikels Vlaams Legioen De Wever Bruno
165185 Artikels Gardes wallonnes Plisnier Flore
20737 Artikels Vlaamse Wacht De Wever Bruno